Bij een moeder is meestal duidelijk dat zij de moeder van het kind is. Bij vaders is dat ingewikkelder. De erkenning van het ouderschap bepaalt wie de juridische vader is als de ouders niet getrouwd zijn. In deze blog lees je wat erkenning inhoudt en hoe het werkt.

Wie is de juridische vader van een kind?

Volgens de wet is de vader van een kind de man met wie de moeder op het moment van de geboorte getrouwd is of een geregistreerd partnerschap heeft. Was er geen huwelijk of geregistreerd partnerschap, en heb of had je alleen een relatie met de moeder? Dan is de vader van het kind een van deze drie:

  1. de man die het kind heeft erkend;
  2. de man van wie de rechter het vaderschap heeft vastgesteld;
  3. de man die het kind heeft geadopteerd.

In deze blog bespreken we de erkenning (optie 1).

Erkenning van het ouderschap: rechten en plichten

Door erkenning kan een man de juridische vader van het kind worden. Er komt dan een familierechtelijke betrekking tot stand, ook wel afstamming genoemd. Daardoor ontstaan rechten en plichten tussen vader en kind:

  • de vader is onderhoudsplichtig voor het kind, totdat het kind 21 jaar is (lees meer over kinderalimentatie);
  • de vader heeft recht op omgang en informatie;
  • het kind wordt volgens de wet erfgenaam van de vader, en andersom.

Juridisch vaderschap en biologisch vaderschap

Juridisch en biologisch vaderschap zijn niet hetzelfde. De juridische vader heeft volgens de wet een familierechtelijke betrekking met het kind, bijvoorbeeld door erkenning. De biologische vader heeft het kind verwekt. Hij heet ook wel de verwekker.

Een kind kan dus in principe twee vaders hebben. Het uitgangspunt is natuurlijk dat het dezelfde persoon is. De biologische werkelijkheid is dan gelijk aan de juridische situatie.

Zo erken je een kind bij de gemeente

Ben je niet getrouwd met de moeder en heb je geen geregistreerd partnerschap met haar? Dan kun je het kind erkennen bij de gemeente. Daarvoor heb je de toestemming van de moeder nodig. Gaat de moeder niet mee naar de gemeente? Dan is haar schriftelijke toestemming vereist.

Geeft de moeder geen toestemming?

Wil de moeder geen toestemming geven? Dan kun je de rechter vragen om vervangende toestemming. Dat doe je via een advocaat. De rechter wijst dit verzoek alleen af als de erkenning de belangen van het kind of van de moeder zou schaden.

Van schade aan de belangen van het kind is alleen sprake als er door de erkenning een reëel risico is dat het kind in zijn of haar ontwikkeling wordt belemmerd.

Wanneer is erkenning niet meer mogelijk?

Erkenning is alleen mogelijk als het kind nog geen twee ouders heeft. Er kunnen maar twee personen juridisch ouder van een kind zijn. Heeft de moeder inmiddels een ander, bijvoorbeeld haar nieuwe partner, het kind laten erkennen? Dan kan de ‘juiste persoon’ het kind niet zomaar meer erkennen.

Vernietiging van een erkenning

Heeft iemand het kind erkend die niet de biologische vader is? Dan kan de rechtbank de erkenning vernietigen. Dat kunnen de moeder, het meerderjarige kind of de niet-biologische vader (de erkenner) vragen. Er moet dan aan de volgende voorwaarden zijn voldaan:

  • de erkenner is niet de biologische vader van het kind, én
  • de moeder was niet eerlijk over de verwekker van het kind, óf
  • de erkenning vond onder dwang plaats.

Kan de biologische vader de erkenning laten vernietigen?

De biologische vader kan in beginsel zelf geen verzoek tot vernietiging indienen. Uit de rechtspraak blijkt dat het in sommige gevallen toch kan. Dat geldt als de moeder een niet-biologische vader toestemming voor de erkenning gaf om de belangen van de biologische vader te schaden.

Denk aan een moeder die haar nieuwe partner of een vage kennis het kind laat erkennen, nadat de biologische vader heeft laten weten het kind te willen erkennen.

Een bijzondere curator vragen

Is deze situatie niet aan de orde? Dan kun je vragen om een bijzondere curator. Die handelt namens en in het belang van het kind. Hij is mogelijk bereid om een verzoek tot vernietiging van de erkenning bij de rechtbank in te dienen. De minderjarige heeft namelijk wel een rechtsingang.

Vragen over erkenning van het ouderschap?

Heb je een vraag over erkenning of over de vernietiging van een erkenning van het vaderschap? Neem dan gerust contact op met een van onze advocaten familierecht via 072-2100161 of via de contactpagina.

Past jouw situatie niet bij deze informatie? Dat kan. Elke situatie is anders en misschien zijn er andere mogelijkheden voor jou. Het is dus altijd de moeite waard om met ons te bellen.